Kiedy przedsiębiorca staje się niewypłacalny?
Skutki otwarcia postępowania restrukturyzacyjnego dla zawartych umów leasingu
13 grudnia 2021
Kiedy przedsiębiorca staje się niewypłacalny?
13 października 2022
Sprzeciw od nakazu zapłaty
9 lipca 2025
Odpowiedzi na zadane pytanie należy poszukiwać w Ustawie z dnia 28 lutego 2003 r. prawo upadłościowe. W szczególności zaś w art. 11 przywołanej Ustawy.
I tak, dłużnik jest niewypłacalny, jeżeli utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Rozumieć przez to można utratę możliwości płatności wymagalnych zobowiązań przez przedsiębiorcę. Stan taki będzie miał często miejsce np. wówczas, gdy środki pieniężne w posiadaniu dłużnika nie wystarczą na pokrycie posiadanych zobowiązań.
Od dnia niewypłacalności dłużnika biegnie trzydziestodniowy termin na złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości. Dlatego okoliczność ta ma istotne znaczenie dla przedsiębiorców oraz członków organów zarządczych. Ustawodawca wprowadza tutaj dodatkowe domniemania pozwalające na określenie momentu zaistnienia stanu niewypłacalności.
Zgodnie z pierwszym z nich, domniemywa się, że dłużnik utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych, jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań pieniężnych przekracza trzy miesiące.
Dla osób prawnych i jednostek organizacyjnych nieposiadającą osobowości prawnej, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną kreuje się inne jeszcze domniemanie, w świetle którego dłużnik jest niewypłacalny także wtedy, gdy jego zobowiązania pieniężne przekraczają wartość jego majątku, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące. Dla potrzeb dokonania oceny do majątku tego nie wlicza się majątku niewchodzącego do masy upadłości (tytułem przykładu np. majątku leasingowanego, czy najmowanego) zaś do zobowiązań nie wlicza się zobowiązań przyszłych, w tym zobowiązań pod warunkiem zawieszającym oraz zobowiązań wobec wspólnika albo akcjonariusza z tytułu pożyczki lub innej czynności prawnej o podobnych skutkach.
Domniemywa się, że zobowiązania pieniężne dłużnika przekraczają wartość jego majątku, jeżeli zgodnie z bilansem jego zobowiązania, z wyłączeniem rezerw na zobowiązania oraz zobowiązań wobec jednostek powiązanych, przekraczają wartość jego aktywów, a stan ten utrzymuje się przez okres przekraczający dwadzieścia cztery miesiące.
Powołane wyżej domniemania mogą zostać wzruszone. Często np. wartość bilansowa majątku w zestawieniu z rzeczywistą jego wartością zbywczą mogą różnić się tak istotnie, że pozwoli wykazać brak zaistnienia przesłanki niewypłacalności bilansowej.
Jak widać definiując niewypłacalność ustawodawca odwołuje się do nie zawsze precyzyjnych pojęć. Wskazanie konkretnej daty powstania niewypłacalności dla potrzeb postępowań sądowych co do zasady wymaga sporządzenia opinii biegłego. Niemniej w zdecydowanej większości postępowań upadłościowych i restrukturyzacyjnych wykazywanie przesłanki niewypłacalności nie wymaga odwoływania się do konkretnie ustalonej daty jej powstania. Ma ona jednak istotne znaczenia dla potrzeb uchylenia się osób zarządzających od szkody, która może powstać na skutek braku złożenia wniosku upadłościowego w terminie.
Klikając w ten link trafisz do danych kontaktowych kancelarii.
Kancelaria Szulc&Wiśniewski
Doradcy restruktruyzacyjni